Cách đây 80 năm, ngày 06/01/1946 đã đi vào lịch sử dân tộc như một mốc son chói lọi. Đó là ngày mà lần đầu tiên, mọi công dân Việt Nam từ 18 tuổi trở lên, không phân biệt nam nữ, giàu nghèo, tôn giáo, đã cùng nhau đi bỏ phiếu để bầu ra Quốc hội khóa I.
Trong bối cảnh đất nước vừa giành được độc lập, thù trong giặc ngoài vây hãm, cuộc Tổng tuyển cử không chỉ đơn thuần là một cuộc bỏ phiếu. Đó còn là cuộc biểu dương sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân, là lời khẳng định đanh thép với thế giới về chủ quyền và ý chí tự do của dân tộc Việt Nam.
Tháng 9 năm 1945, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vừa khai sinh đã phải đối mặt với muôn vàn thử thách. Giặc đói, giặc dốt và đặc biệt là giặc ngoại xâm bủa vây từ mọi phía. Trong bối cảnh "ngàn cân treo sợi tóc" ấy, một quyết định mang tính lịch sử đã được đưa ra: Tổ chức Tổng tuyển cử trên phạm vi cả nước…
GS. TS PHẠM HỒNG TUNG, nguyên Viện trưởng Viện Việt Nam học và Khoa học phát triển, Đại học Quốc gia Hà Nội cho biết: Chính trong bối cảnh đó, tại phiên họp ngay chiều mùng 3 tháng 9 năm 1945 — cuộc họp đầu tiên của Chính phủ lâm thời — Chủ tịch Hồ Chí Minh đã vạch ra 6 nhiệm vụ cấp bách của Chính phủ cách mạng. Trong đó, nhiệm vụ cấp bách đầu tiên là Người yêu cầu tổ chức ngay một cuộc Tổng tuyển cử để mang lại quyền tự do dân chủ cho toàn dân Việt Nam.
Ngày 6/1/1946, lần đầu tiên trong lịch sử dân tộc, mỗi người dân Việt Nam – không phân biệt nam nữ, giàu nghèo, tôn giáo – đều được cầm trên tay lá phiếu tự do. Từ miền ngược đến miền xuôi, từ nông thôn đến thành thị, hơn 90% cử tri trong cả nước đã nô nức đi bỏ phiếu để chọn ra 333 đại biểu ưu tú vào Quốc hội khóa I. Đây cũng là lời khẳng định đanh thép với thế giới: Việt Nam là một quốc gia có chủ quyền, nhân dân Việt Nam là chủ nhân của đất nước mình.
Theo ông NGUYỄN SĨ DŨNG, nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội, khi chúng ta dành được chính quyền bằng một cuộc cách mạng nhưng một nền dân chủ, chính quyền dân chủ nó chỉ hợp pháp khi được nhân dân trao quyền. Cuộc bầu cử đó đưa lại tính chính danh và đưa lại sức mạnh thần đoàn kết để chúng ta chuẩn bị đối mặt với những thách thức rất lớn của dân tộc.
80 năm đã trôi qua, tinh thần của Cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên ngày 6 /1/1946 vẫn còn nguyên giá trị thời đại. Kế thừa tinh thần đó, Quốc hội Việt Nam ngày nay đang không ngừng đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động để thực sự là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân.
Những quyết sách quan trọng được đưa ra tại nghị trường đều hướng tới mục tiêu: Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Đó cũng chính là sức mạnh nội sinh để Việt Nam tự tin vươn mình trong kỷ nguyên mới – kỷ nguyên của hòa bình, hội nhập và thịnh vượng.
