XÂY DỰNG THẾ TRẬN AN NINH NHÂN DÂN PHỤC VỤ CÔNG TÁC ĐẤU TRANH PHÒNG, CHỐNG GIÁN ĐIỆP TRONG CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ

Tháng 7 năm 1954, sau khi Hiệp định Giơ-ne-vơ về Đông Dương được ký kết, Việt Nam tạm thời bị chia cắt thành hai miền và bước vào giai đoạn lịch sử mới: Miền Bắc tập trung khôi phục kinh tế, xây dựng chủ nghĩa xã hội và trở thành hậu phương lớn cho tiền tuyến miền Nam; miền Nam tiếp tục công cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ xâm lược và chính quyền Sài Gòn do Mỹ lập ra, là tiền tuyến lớn trong công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước. Tuy nhiên, trước khi rút quân, thực dân Pháp đã bí mật bố trí, cài cắm nhiều cơ sở gián điệp ở miền Bắc với âm mưu để thu thập tin tức tình báo, phá hoại ta từ bên trong và là cơ sở để phục vụ hoạt động gián điệp, biệt kích lâu dài. Sau khi thay thế hoàn toàn vai trò của Pháp trong cuộc chiến tại Việt Nam, lực lượng tình báo Mỹ đã tiếp nhận lại một số mạng lưới gián điệp do Pháp để lại ở miền Bắc. Đồng thời, để thực hiện mục đích thu thập tin tức tình báo, khủng bố, phá hoại và kích động, hỗ trợ các hoạt động chống chính quyền nhân dân của ta, hòng ngăn chặn hoạt động chi viện của miền Bắc cho miền Nam, đế quốc Mỹ và chính quyền Sài Gòn đã triển khai nhiều chương trình, kế hoạch đưa gián điệp, biệt kích xâm nhập ra miền Bắc.

Với vị trí chiến lược và diện tích rộng, dân số đông, nhiều kho tàng, xí nghiệp cùng hệ thống giao thông huyết mạch về cả đường bộ, đường sắt, đường biển, nằm trên tuyến vận tải chiến lược để chi viện lực lượng, phương tiện, vũ khí, lương thực cho chiến trường miền Nam, tỉnh Thanh Hoá chính là một trong những mục tiêu mà đế quốc Mỹ tập trung đánh phá quyết liệt. Âm mưu, phương thức hoạt động của đế quốc Mỹ và tay sai ở đây là lợi dụng địa bàn các huyện miền núi, tuyến biên giới giáp với tỉnh Hủa Phăn (Lào), tuyến biển và địa bàn tập trung đồng bào theo đạo Thiên chúa để gây chiến tranh tâm lý, tìm mọi cách móc nối, câu kết với bọn phản động, nhất là phản động lợi dụng tôn giáo, phản động trong các tầng lớp trên vùng dân tộc miền núi để gây dựng cơ sở, hoạt động chống phá; sử dụng máy bay tiếp tế vũ khí, lương thực, thực phẩm và quân trang cho bọn thổ phỉ, phản động và chỉ đạo bọn này tăng cường các hoạt động chống phá; dùng xuống cao su tập kích bằng đường biển xâm nhập sâu vào hoạt động trong nội địa; đẩy mạnh mua chuộc, khống chế, tuyển chọn số bộ đội, cán bộ của ta bị bắt ở chiến trường cho đi huấn luyện rồi tung ra miền Bắc qua con đường trao trả để tìm cách chui vào hàng ngũ cách mạng (gọi là phương thức P86, T72)…

Trước tình hình trên, dưới sự lãnh đạo của Bộ Công an, Tỉnh uỷ Thanh Hoá, Ty Công an Thanh Hoá đã triển khai quyết liệt, đồng bộ các biện pháp công tác, đấu tranh phòng, chống gián điệp, biệt kích, đối phó hiệu quả âm mưu, hoạt động của địch. Trong đó, việc xây dựng, củng cố và phát huy hiệu quả thế trận An ninh nhân dân, huy động sức mạnh tổng hợp của toàn hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự đoàn kết, phối hợp chặt chẽ của các cấp, ngành, địa phương, lấy quần chúng Nhân dân làm nền tảng, lực lượng Công an là nòng cốt, kết hợp chặt chẽ với quốc phòng và phản gián chính là biện pháp trọng tâm, hiệu quả trong công tác đấu tranh phòng, chống gián điệp, biệt kích.

Để xây dựng, củng cố và phát huy hiệu quả thế trận An ninh nhân dân phục vụ công tác phòng, chống gián điệp, biệt kích, Ty Công an Thanh Hoá đã chủ động tham mưu tăng cường sự lãnh đạo của các cấp uỷ Đảng trên địa bàn đối với công tác phòng, chống gián điệp, biệt kích, điển hình là tham mưu Tỉnh uỷ Thanh Hoá triệu tập liên tiếp các Hội nghị với thành phần là các đồng chí Thủ trưởng cơ quan cấp tỉnh, Bí thư huyện uỷ để quán triệt Chỉ thị số 20 của Ban Bí thư Trung ương và chỉ đạo của tỉnh về công tác phòng, chống gián điệp, biệt kích (tháng 7/1961); tham mưu Tỉnh uỷ ban hành Chỉ thị số 24 về tăng cường công tác chống biệt kích và bảo vệ trị an trong tỉnh (năm 1962)… Tăng cường củng cố hệ thống chính quyền cơ sở, phát huy cao nhất vai trò của cấp uỷ đảng, chính quyền, mặt trận và các đoàn thể nhân dân trong công tác bảo vệ an ninh, trật tự nói chung và phòng, chống gián điệp, biệt kích nói riêng.

Đồng thời, Ty Công an Thanh Hoá đã tập trung củng cố tổ chức, xây dựng lực lượng Công an vững mạnh từ tỉnh đến cơ sở, có bản lĩnh chính trị, tư tưởng vững vàng, giỏi về chuyên môn nghiệp vụ lẫn công tác hướng dẫn, vận động quần chúng tham gia phong trào bảo đảm an ninh, trật tự. Mở 04 lớp huấn luyện cho Trưởng, Phó Trưởng Công an xã về kế hoạch, nội dung phòng, chống gián điệp, biệt kích trong phong trào bảo vệ trị an. Thường xuyên cử cán bộ có trình độ, năng lực trực tiếp xuống địa bàn cơ sở, phối hợp chặt chẽ với các lực lượng chức năng, cấp uỷ chính quyền địa phương, các cơ quan, xí nghiệp để nắm tình hình địa bàn, nắm bắt thông tin, xây dựng, triển khai các phương án phòng, chống gián điệp, biệt kích ở các địa bàn xung yếu, quan trọng; đẩy mạnh công tác bảo vệ cơ quan, kho tàng, cầu đường, đê đập, các khu vực xung yếu, quan trọng về an ninh, quốc phòng, tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát ở khu vực biên giới, bờ biển...

Cùng với đó, lực lượng Công an đã tăng cường đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho cán bộ, đảng viên, Nhân dân trên địa bàn về chủ trương, đường lối của Đảng, hoạt động của chính quyền nhân dân, nâng cao cảnh giác cho Nhân dân về âm mưu, phương thức, thủ đoạn hoạt động của địch, phát huy tính tích cực của quần chúng trong phát hiện hoạt động của gián điệp, biệt kích, phản cách mạng trên địa bàn (lực lượng Công an đã biên soạn tài liệu, nội dung phòng, chống gián điệp, biệt kích để tuyên truyền rộng rãi cho người dân). Đẩy mạnh thực hiện cuộc vận động “Ba xây, ba chống” trong các cơ quan kinh tế và phong trào phòng gian, bảo mật, bảo vệ trị an, xây dựng xã vững mạnh về trật tự, trị an...

Nhờ xây dựng, củng cố và phát huy được thế trận An ninh nhân dân rộng khắp, vững chắc, Ty Công an Thanh Hóa đã làm chủ được tình hình, tạo thế chủ động đánh bại âm mưu, hoạt động của gián điệp, biệt kích trên địa bàn tỉnh. Lực lượng Công an Thanh Hoá đã kịp thời phát hiện, đấu tranh, bóc gỡ nhiều mạng lưới gián điệp, bắt giữ, vô hiệu hoá nhiều toán gián điệp, biệt kích xâm nhập vào địa bàn tỉnh, làm thất bại âm mưu cài cắm cơ sở, phá hoại của địch, giữ vững an ninh chính trị, bảo vệ các tuyến vận tải chiến lược, các công trình trọng điểm trên địa bàn tỉnh, góp phần giúp Thanh Hoá thực hiện tốt vai trò là hậu phương lớn trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Nổi bật là:

Lực lượng Công an đã tập trung phối hợp các lực lượng chức năng, chính quyền cơ sở rà soát, sàng lọc các đối tượng nghi vấn trên tuyến biên giới, khu vực miền núi, dân tộc, số Việt kiều từ Thái Lan về nước… Phối hợp với các ngành tuyên truyền chính sách của Đảng, Chính phủ đối với vấn đề dân tộc; phát động quần chúng vạch trần âm mưu gây phỉ; vận động các gia đình, kêu gọi người thân theo phỉ quay trở về đầu thú, giao nộp vũ khí cho chính quyền. Kết quả, từ năm 1958 đến 1960, ta đã phát hiện, đưa ra quần chúng giáo dục, trấn áp 92 đối tượng, bắt giữ 17 đối tượng quân báo của Vương quốc Lào… Đặc biệt là phát hiện, lập án đấu tranh với đối tượng gián điệp Hà Công Thương, làm gián điệp cho phản động Vương quốc Lào (năm 1959), từ đó mở rộng phát hiện thêm nhiều cơ sở gián điệp là số đối tượng phản động ở Bản Me, bản Con Hào, bản Cun (thuộc xã Quang Chiểu, xã Tam Chung, huyện Quan Hóa); ngăn chặn kế hoạch tổ chức “xưng vua”, “đón vua” và dụ dỗ dân trốn sang Lào tham gia hoạt động phỉ… Tổ chức tuyên truyền, giải thích cho quần chúng hiểu rõ chính sách đoàn kết dân tộc của Đảng và tham mưu chính quyền địa phương trợ cấp thuốc men, gạo, muối để bước đầu ổn định đời sống cho bà con, động viên đồng bào tăng gia sản xuất, xây dựng làng, bản.

Xây dựng kế hoạch phòng, chống gián điệp biệt kích ở tuyến bờ biển, ngăn chặn địch xâm nhập sâu trong nội địa hoạt động, điều tra tình hình, móc nối với bọn phản động chống phá. Qua đó, tiến hành rà soát, xác minh 70 trường hợp ngư dân ta bị địch bắt để thu thập tin tức tình báo, kịp thời phát hiện, xác minh, kết luận 03 trường hợp do hám lợi nên đã khai báo, nhận quà, nhận nhiệm vụ do địch giao, từ đó có đối sách đấu tranh hiệu quả với số trường hợp có nhiều biểu hiện nghi vấn làm tay sai cho địch.

Phối hợp chặt chẽ với lực lượng Quân đội, chính quyền địa phương, phát động quần chúng nhân dân địa phương nâng cao cảnh giác, qua đó kịp thời phát hiện, vây bắt thành công các toán biệt kích nhảy dù xuống địa bàn tỉnh, điển hình là toán biệt kích nhảy dù xuống địa bàn xã Trung Hạ (huyện Quan Hoá) ngày 12/6/1962, tiêu diệt 01 tên, bắt sống 04 tên, thu toàn bộ vũ khí, điện đài và toán biệt kích nhảy dù xuống khu vực núi Quan Sơn, xã Công Bình (huyện Nông Cống) ngày 07/6/1963, bắt gọn 05 tên, thu giữ nhiều vũ khí, máy thông tin liên lạc, quân trang, quân dụng…

         Thực hiện Chỉ thị số 91/CT-TW ngày 08/9/1954 của Trung ương Đảng và Chỉ thị của Thường vụ Liên khu ủy khu IV về việc phá tan âm mưu của địch, bắt ép đồng bào ta vào Nam; Ty Công an Thanh Hoá đã huy động cán bộ, chiến sĩ xuống cơ sở đi sâu vào quần chúng nắm tình hình, kiên trì giải thích chính sách của Đảng và Chính phủ, vạch rõ âm mưu thâm độc của đế quốc, thực dân và bè lũ tay sai, vận động đồng bào yên tâm ở lại quê hương sinh sống, sản xuất. Lựa chọn, xây dựng cơ sở để nắm tình hình, điều tra phân loại đối tượng, thực hiện đối sách với những đối tượng nguy hiểm, ngoan cố. Tranh thủ các linh mục tiến bộ, xây dựng mạng lưới nòng cốt, phát động quần chúng và thông qua họ để thuyết phục, vận động đồng bào ở lại quê hương làm ăn sinh sống. Qua đó, đã phối hợp với các lực lượng kịp thời ngăn chặn hàng trăm hộ giáo dân ở các huyện Quảng Xương, Thiệu Hóa, Yên Định không mắc mưu địch; vận động 4.119 giáo dân huyện Nga Sơn tập trung ở Phát Diệm tỉnh Ninh Bình trở về địa phương; vận động giải tán 2.000 giáo dân bị bọn phản động tuyên truyền, kích động, dập tắt hoàn toàn vụ bạo loạn, ổn định tình hình, trật tự ở xứ Ba Làng, góp phần làm thất bại âm mưu dụ dỗ, cưỡng ép đồng bào theo Đạo Thiên chúa di cư vào Nam.

Tập trung triển khai hiệu quả các biện pháp nghiệp vụ nắm chắc tình hình liên quan đến hoạt động gián điệp trên địa bàn tỉnh, từ đó xác lập và đấu tranh thành công nhiều chuyên án gián điệp, phát hiện, bóc gỡ nhiều đối tượng gián điệp nguy hiểm. Điển hình như lập chuyên án, đấu tranh và bắt Lưu Dĩ Hằng (tên thật là Tăng Thủ Vọng, 54 tuổi, quê Chương Châu, Phúc Kiến, Trung Quốc) là đặc vụ chính quyền Trung Hoa dân quốc cài cắm lại ở địa bàn Thanh Hóa, dưới vỏ bọc là cán bộ giảng dạy ở Ty Thủy lợi Thanh Hóa để tăng cường quan hệ, tìm cách bắt liên lạc, thu thập tình báo vào tháng 6/1967. Phát hiện, xác lập và đấu tranh thành công nhiều chuyên án gián điệp, trọng tâm là số đối tượng gián điệp hoạt động theo phương thức P86 và T72. Điển hình là phát hiện, xác lập, đấu tranh thành công chuyên án TD13, bắt giữ đối tượng gián điệp Lê Vĩnh Niên (quê quán huyện Triệu Sơn) đang thực hiện nhiệm vụ chuyển giao 07 lá thư cho các đối tượng gián điệp ẩn nấp ở miền Bắc để chắp nối liên lạc (năm 1970); rà soát, điều tra, đấu tranh với đối tượng Nguyễn Duy Quỳnh là bộ đội ta bị địch bắt, được trao trả đang điều dưỡng tại Thanh Hoá đã bị địch huấn luyện tình báo và cài vào số trao trả ra miền Bắc hoạt động ẩn nấp nhằm chống phá ta lâu dài...

Để giành được những thắng lợi to lớn trên, lực lượng Công an Thanh Hoá đã triển khai đồng bộ, hiệu quả các biện pháp công tác, luôn chủ động trong mọi tình huống với tinh thần “toàn dân đánh giặc”, “dựa vào dân kháng chiến”, Công an Thanh Hóa đã tổ chức lực lượng, huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị, vận động quần chúng, kết hợp chặt chẽ an ninh với quốc phòng, xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc để đập tan mọi âm mưu gián điệp, biệt kích góp phần vào thành công của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.