Trại Tạm giam Công an Thanh Hóa: Chuẩn bị hành trang cho ngày trở về của những phạm nhân được đề nghị đặc xá

Thực hiện Quyết định của Chủ tịch nước về đặc xá năm 2026 và Hướng dẫn số 33 của Hội đồng tư vấn đặc xá, Trại tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa đã khẩn trương triển khai công tác đặc xá với tinh thần công khai, dân chủ, công bằng, bảo đảm nghiêm minh, chặt chẽ, đúng pháp luật và đúng đối tượng. Từ việc rà soát hồ sơ, đánh giá quá trình cải tạo của phạm nhân đến việc chuẩn bị đầy đủ các tài liệu phục vụ công tác thẩm định của Tổ thẩm định liên ngành Trung ương đều được thực hiện nghiêm túc, trách nhiệm, thể hiện sự cẩn trọng trong quá trình xem xét đặc xá cho các phạm nhân đủ điều kiện.

Sau khi có kết quả thẩm định của Tổ thẩm định liên ngành Trung ương, Trại tạm giam Công an tỉnh đã mở lớp giáo dục pháp luật, tư vấn tâm lý cho 34 phạm nhân được đề nghị đặc xá. Không khí lớp học diễn ra khá đặc biệt. Có người chăm chú ghi chép, có người chỉ lặng im nghe từng câu chuyện về cuộc sống sau cánh cổng trại giam. Ngoài những nội dung về pháp luật, quyền và nghĩa vụ công dân, các phạm nhân còn được định hướng nghề nghiệp, giới thiệu việc làm phù hợp với khả năng, nhằm tạo điều kiện sớm ổn định cuộc sống, xóa bỏ mặc cảm, hạn chế nguy cơ tái phạm.

Trại tạm giam Công an tỉnh cũng phối hợp với Hội Luật gia tỉnh Thanh Hóa và Trường Cao đẳng Công nghiệp Thanh Hóa tổ chức nhiều buổi học dành cho các phạm nhân được đề nghị đặc xá. Nội dung không nặng về lý thuyết mà đi thẳng vào những điều họ sẽ phải đối diện khi trở về cuộc sống thường ngày. Có buổi nói về chuyện tìm nghề, xin việc. Có buổi hướng dẫn cách vay vốn làm ăn, tiếp cận chính sách tín dụng dành cho người chấp hành xong án phạt tù. Nhiều quy định tưởng quen thuộc nhưng với họ lại rất cần được nhắc lại, như: các quy định liên quan đến cư trú, căn cước, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, xử lý vi phạm hành chính; quy định về tái phạm, xóa án tích hay công tác bảo đảm an ninh trật tự, phòng chống tội phạm và tệ nạn xã hội; kỹ năng sống và các giá trị đạo đức trong cuộc sống…

Đặc biệt, ở các buổi tư vấn dành cho phạm nhân nữ, câu chuyện diễn ra gần gũi hơn, xoay quanh cách tìm việc, cách tự bảo vệ mình, cách đối diện với ánh nhìn của người khác sau quãng thời gian chấp hành án. Bên cạnh đó, tại các buổi giáo dục pháp luật, các phạm nhân chuẩn bị được đặc xá đã được giới thiệu nhiều mô hình tái hòa nhập cộng đồng hiệu quả tại cơ sở. Qua đó, góp phần tiếp thêm niềm tin, động lực để họ vượt qua rào cản tâm lý, vững vàng tái hòa nhập xã hội sau thời gian chấp hành án phạt tù.

Thông qua các buổi tư vấn, phạm nhân được trang bị thêm kiến thức pháp lý, kỹ năng sống và kỹ năng hòa nhập cộng đồng, giúp họ tự tin hơn trên hành trình làm lại cuộc đời. Đây là một trong những hoạt động thiết thực của Trại tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác giáo dục, cải tạo và tái hòa nhập cộng đồng đối với phạm nhân. Không chỉ giúp phạm nhân hiểu rõ hơn các quy định của pháp luật, chương trình còn góp phần giúp họ nhận thức rõ lỗi lầm, tránh tâm lý tự ti, mặc cảm, từ đó gạt bỏ những khó khăn liên quan đến cuộc sống gia đình cũng như những rào cản tâm lý trong và sau khi chấp hành án phạt tù. 

Đại tá Nguyễn Tiến Dũng, Giám thị Trại tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết, việc tổ chức cho phạm nhân được đề nghị đặc xá tham gia lớp giáo dục pháp luật, giáo dục công dân và tư vấn hướng nghiệp có ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Đây là hoạt động thiết thực nhằm nâng cao chất lượng công tác giáo dục, cải tạo và hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng đối với phạm nhân. Qua đó, các phạm nhân được trang bị kiến thức pháp luật, được tư vấn tâm lý, tháo gỡ những mặc cảm, tự ti và vượt qua các rào cản tâm lý trong cuộc sống.

“Điều quan trọng nhất là giúp phạm nhân nhận thức rõ lỗi lầm của mình, từ đó khơi dậy niềm tin, ý chí và nghị lực vươn lên trong cuộc sống. Khi có niềm tin vào tương lai và có sự chuẩn bị tốt về tâm lý, nghề nghiệp, họ sẽ có thêm động lực để phấn đấu, tránh xa các tệ nạn xã hội, tích cực lao động và xây dựng cuộc sống mới. Đây cũng là cách góp phần bảo đảm an ninh trật tự tại địa phương, hạn chế nguy cơ tái phạm tội sau đặc xá” - Đại tá Nguyễn Tiến Dũng chia sẻ thêm.

Bên cạnh công tác giáo dục, hướng nghiệp, Trại tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa còn đặc biệt quan tâm đến việc bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của 34 phạm nhân sau khi được đặc xá. Ngày 13/5/2026, đơn vị đã phối hợp với Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội Công an tỉnh cùng Công an các phường, xã liên quan tổ chức thu nhận dữ liệu để cấp căn cước cho số phạm nhân được đề nghị đặc xá năm 2026 theo đúng quy định.

Để bảo đảm quá trình thực hiện diễn ra thuận lợi, Trại tạm giam đã tiến hành rà soát, cập nhật đầy đủ thông tin cá nhân của từng phạm nhân đủ điều kiện đề nghị đặc xá. Đồng thời, bố trí địa điểm phù hợp, chuẩn bị đầy đủ trang thiết bị và cán bộ phối hợp thực hiện các bước thu nhận dữ liệu sinh trắc học như lấy vân tay, chụp ảnh và mống mắt. Toàn bộ quá trình được triển khai nghiêm túc, đúng quy trình, bảo đảm tính chính xác và đồng bộ của dữ liệu công dân.

Việc hoàn thiện thủ tục hồ sơ cấp căn cước cho phạm nhân trước khi trở về địa phương có ý nghĩa rất quan trọng, giúp họ nhanh chóng hoàn thiện giấy tờ tùy thân để thực hiện các giao dịch dân sự, đăng ký cư trú, tìm kiếm việc làm cũng như thực hiện các quyền và nghĩa vụ công dân sau khi tái hòa nhập cộng đồng. Đây cũng là bước hỗ trợ thiết thực để người được đặc xá không gặp khó khăn về thủ tục hành chính khi trở về cuộc sống đời thường.

Trong quá trình thu nhận hồ sơ, cán bộ các đơn vị chức năng còn trực tiếp hướng dẫn phạm nhân kê khai thông tin, giải đáp các thắc mắc liên quan đến thủ tục cấp căn cước và tuyên truyền về những tiện ích của thẻ căn cước cũng như ứng dụng VNeID. Qua đó giúp phạm nhân hiểu rõ hơn về quyền lợi, trách nhiệm của công dân trong thời đại chuyển đổi số, tạo điều kiện để họ tiếp cận thuận lợi với các dịch vụ hành chính công sau khi trở về địa phương.

Đặc xá không chỉ là sự khoan hồng của pháp luật mà còn là cơ hội để mỗi phạm nhân tự nhìn nhận lại bản thân, sửa chữa sai lầm và hướng tới một tương lai tốt đẹp hơn. Với sự quan tâm, đồng hành của các cơ quan chức năng cùng sự nỗ lực vươn lên của chính bản thân mình, những phạm nhân được đề nghị đặc xá năm 2026 sẽ có thêm động lực để tái hòa nhập cộng đồng, ổn định cuộc sống và trở thành những công dân có ích cho xã hội./.