Thanh Hóa có hơn 102 km bờ biển, nhiều cửa lạch, cảng cá và hàng chục nghìn lao động thường xuyên vươn khơi bám biển. Không chỉ là lực lượng trực tiếp khai thác, phát triển kinh tế biển, ngư dân còn là những "cột mốc sống", góp phần quan trọng trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo và giữ gìn an ninh, trật tự trên tuyến biển. Trong công tác phòng ngừa, đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo, vai trò của ngư dân ngày càng được khẳng định là một trong những nhân tố quyết định, góp phần xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc từ cơ sở.
Những năm gần đây, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của hoạt động khai thác, đánh bắt hải sản, tình trạng tàng trữ, sử dụng trái phép vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ trên tuyến biển vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Một số đối tượng lợi dụng đặc thù vùng biển để cất giấu, vận chuyển hoặc sử dụng vũ khí trái phép; cá biệt có trường hợp sử dụng thuốc nổ, xung điện để khai thác thủy sản, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn lợi thủy sản, môi trường sinh thái và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho chính người sử dụng cũng như cộng đồng.
Trước thực tế đó, Công an tỉnh Thanh Hóa đã chủ động tham mưu triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo trên địa bàn. Trong đó, công tác tuyên truyền, vận động ngư dân được xác định là một trong những giải pháp trọng tâm, bởi đây là lực lượng thường xuyên có mặt trên biển, am hiểu địa bàn, nắm rõ tình hình và có điều kiện phát hiện sớm các hành vi vi phạm.
Thời gian qua, lực lượng Công an đã phối hợp với Bộ đội Biên phòng, chính quyền địa phương, các tổ đoàn kết khai thác hải sản và nghiệp đoàn nghề cá tổ chức nhiều buổi tuyên truyền tại các bến cá, khu neo đậu tàu thuyền, khu dân cư ven biển; phổ biến các quy định của pháp luật về quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ; hướng dẫn ngư dân nhận diện các hành vi vi phạm và trách nhiệm trong việc tố giác tội phạm. Nội dung tuyên truyền được xây dựng ngắn gọn, dễ hiểu, gắn với các tình huống thực tế mà ngư dân thường gặp trong quá trình lao động trên biển.
Đặc biệt, mô hình "Ngư dân vùng biển nói không với vũ khí, vật liệu nổ và pháo" đã phát huy hiệu quả rõ nét tại nhiều địa phương ven biển. Thông qua mô hình, ngư dân được vận động ký cam kết không tàng trữ, mua bán, vận chuyển, sử dụng trái phép vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo; đồng thời tích cực phát hiện, cung cấp thông tin về các trường hợp vi phạm cho lực lượng chức năng. Nhiều chủ tàu, thuyền trưởng đã chủ động nhắc nhở thuyền viên chấp hành nghiêm quy định của pháp luật, không sử dụng thuốc nổ hoặc các phương tiện khai thác mang tính hủy diệt.
Từ sự đồng thuận của người dân, nhiều loại súng tự chế, súng săn, dao, kiếm, vật liệu nổ và các loại hung khí nguy hiểm đã được tự giác giao nộp cho cơ quan Công an. Không ít nguồn tin có giá trị do ngư dân cung cấp đã giúp lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hành vi vi phạm ngay từ sớm, không để phát sinh những vụ việc phức tạp về an ninh, trật tự trên tuyến biển.
Thực tiễn cho thấy, mỗi ngư dân không chỉ là người lao động sản xuất mà còn là một "chiến sĩ an ninh" trên biển. Sự chủ động của ngư dân trong việc phát hiện, tố giác tội phạm, giao nộp vũ khí, vật liệu nổ và chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật đã góp phần giảm thiểu nguy cơ phát sinh tội phạm, phòng ngừa tai nạn đáng tiếc và bảo vệ an toàn cho cộng đồng.
Trong bối cảnh chuyển đổi số đang được đẩy mạnh, Công an tỉnh Thanh Hóa cũng tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và các nền tảng số để tuyên truyền pháp luật đến ngư dân. Thông qua các nhóm Zalo cộng đồng, Facebook của Công an cơ sở, hệ thống truyền thanh và các video tuyên truyền trực quan, người dân có thể dễ dàng tiếp cận những quy định mới của pháp luật, các phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm cũng như những khuyến cáo cần thiết trong quá trình lao động trên biển.
Để tiếp tục phát huy hiệu quả công tác phòng ngừa, mỗi ngư dân cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật; tuyệt đối không mua bán, tàng trữ, vận chuyển hoặc sử dụng trái phép vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo; không tiếp tay cho các hành vi khai thác thủy sản bằng phương pháp hủy diệt. Khi phát hiện các loại vũ khí, vật liệu nổ trôi dạt trên biển hoặc phát hiện các đối tượng có dấu hiệu vi phạm, cần nhanh chóng thông báo cho lực lượng Công an, Bộ đội Biên phòng hoặc chính quyền địa phương để kịp thời xử lý, bảo đảm an toàn.
Giữ gìn bình yên trên tuyến biển không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng Công an hay Bộ đội Biên phòng mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội. Mỗi ngư dân với tinh thần trách nhiệm, ý thức chấp hành pháp luật và sự tích cực phối hợp với lực lượng chức năng sẽ góp phần xây dựng vùng biển Thanh Hóa an toàn, bình yên; tạo môi trường thuận lợi để phát triển kinh tế biển bền vững, bảo vệ cuộc sống bình yên của Nhân dân và giữ vững thế trận an ninh nhân dân trên tuyến biển của Tổ quốc.
