Ngăn chặn xuất cảnh trái phép, hướng tới lao động bền vững

Chúng tôi đến gia đình chị Phạm Thị Cẩm L. (sinh năm 2002), trú tại thôn Hoa Phú, xã Hoa Lộc khi chị vừa tan ca làm trở về nhà. Đầu năm 2024, chị L. nghe theo lời rủ rê của bạn bè đã xuất cảnh trái phép sang Trung Quốc lao động. Chưa làm được bao lâu, tháng 3/2025, chị bị Công an Trung Quốc phát hiện bắt giữ 6 tháng; sau khi nộp phạt 1 vạn nhân dân tệ chị mới được trao trả về địa phương. 

Nhờ được sự giới thiệu, hỗ trợ của cơ quan chức năng, hiện nay chị đã có việc làm ổn định tại siêu thị tiện ích tại địa phương. Tuy mức lương không cao, nhưng với chi phí, mức sinh hoạt tại địa phương, cuộc sống của mẹ con chị cũng tạm ổn. Chị Phạm Thị Cẩm L. cho biết: Sang đó lao động chui có quá nhiều rủi ro. Vì lao động bất hợp pháp nên mọi quyền lợi mình đều không có, không được pháp luật bảo hộ, phải luôn tìm cách đối phó, trốn tránh và cũng không biết khi nào được về thăm con, thăm gia đình. Hiện nay, tôi ở địa phương, dù thu nhập không cao nhưng luôn được ở bên gia đình, có thời gian nuôi dạy con cái, đó là hạnh phúc lớn nhất.

Để chủ động phòng ngừa, ngăn chặn và chấm dứt tình trạng công dân xuất cảnh trái phép sang nước ngoài lao động, thời gian qua, Công an xã Hoa Lộc đã tham mưu cấp uỷ, chính quyền triển khai đồng bộ, quyết liệt nhiều giải pháp. Trong đó, trọng tâm là đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức pháp luật cho các tầng lớp nhân dân về các quy định của Nhà nước về xuất nhập cảnh. Đồng thời, thường xuyên cảnh báo về những hậu quả pháp lý và rủi ro có thể xảy ra với người lao động khi xuất cảnh trái phép; vận động các gia đình có người thân đang lao động trái phép trở về địa phương và không lôi kéo người khác xuất cảnh trái phép; vận động người dân đi lao động nước ngoài bằng những hình thức hợp pháp và tổ chức hướng dẫn, định hướng nghề nghiệp, tạo công ăn việc làm tại địa phương để thu hút người lao động, hạn chế việc người dân vì thiếu việc làm mà dẫn đến đi lao động trái pháp luật…

Đặc biệt năm 2026, thực hiện cao điểm đấu tranh phòng, chống xuất nhập cảnh trái phép trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá, Công an xã Hoa Lộc đã chủ động tham mưu cho Đảng ủy, UBND xã ban hành các quyết định và thành lập Ban Chỉ đạo, Tổ công tác thường trực đấu tranh phòng, chống xuất, nhập cảnh trái phép. Lực lượng chức năng đã "đi từng ngõ, gõ từng nhà", tổ chức cho các đối tượng có tiền sử xuất cảnh trái phép không tái phạm và 100% đại diện thôn, cơ sở môi giới lao động thực hiện quản lý tốt công dân trên địa bàn, tổ chức hướng nghiệp, hỗ trợ người dân khi có nhu cầu xuất khẩu lao động bằng con đường chính ngạch, đúng pháp luật. Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền được phủ sóng rộng khắp, từ hệ thống loa truyền thanh đến các hội nghị chuyên đề và mạng xã hội, giúp người dân nhận diện rõ phương thức, thủ đoạn của các đường dây lôi kéo.

Với những giải pháp đồng bộ, quyết liệt, qua rà soát mới nhất đã cho thấy một con số "biết nói". Trong tổng số 1.544 người địa phương đang học tập và làm việc tại nước ngoài, có 1.487 người đi theo con đường xuất khẩu lao động chính ngạch. Số lượng công dân hiện còn cư trú, lao động trái phép tại nước ngoài đã giảm xuống còn 2 trường hợp. Đây là kết quả của sự phối hợp nhịp nhàng giữa việc ngăn chặn và đấu tranh với sai phạm, vừa định hướng nghề nghiệp, tạo công ăn việc làm ngay tại quê hương để thu hút nguồn lao động trẻ.

Bên cạnh đó, Công an xã Hoa Lộc đã tăng cường công tác quản lý người nước ngoài trên địa bàn. Hiện, trên địa bàn có 24 người nước ngoài đang làm việc tại các doanh nghiệp như Việt Phát, Huesheng, Kalebo... đều được khai báo tạm trú và giám sát chặt chẽ, đảm bảo môi trường kinh doanh thượng tôn pháp luật.

Từ một địa bàn có nhiều diễn biến phức tạp, Hoa Lộc hiện nay đã cơ bản kiểm soát được tình hình, không để phát sinh các đường dây lôi kéo người đi nước ngoài trái phép mới. Việc 100% người dân tham gia xuất khẩu lao động thông qua các đơn vị có pháp nhân đã khẳng định sự thay đổi tư duy nhận thức của người lao động: Từ làm giàu rủi ro sang lao động bền vững. Sự quyết liệt của chính quyền và tinh thần cảnh giác của người dân chính là "chìa khóa" giúp Hoa Lộc giữ vững ổn định, tạo đà cho phát triển kinh tế - xã hội địa phương./.