Biến tướng tín dụng “đen” núp bóng dưới dạng các giao dịch dân sự

Thời gian gần đây, tình trạng các đối tượng lợi dụng nhu cầu vay vốn cấp bách của người dân để thực hiện hành vi cho vay lãi nặng với các thủ đoạn ngày càng tinh vi, nhằm che giấu hành vi vi phạm pháp luật và trốn tránh sự phát hiện của cơ quan chức năng. Đây là một trong những nguyên nhân làm phát sinh nhiều hệ lụy về an ninh, trật tự, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống của người dân.

Qua công tác điều tra, Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Thanh Hóa đã phát hiện nhóm đối tượng do Mai Duy Thức (tên thường gọi Hoàng Anh) cùng đồng bọn tổ chức hoạt động cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự bằng hình thức “núp bóng” hợp đồng thuê và cầm cố xe ô tô.

Thủ đoạn tinh vi nhằm hợp thức hóa việc cho vay lãi nặng

Lợi dụng việc nhiều người dân gặp khó khăn về tài chính, cần vốn để làm ăn, kinh doanh hoặc chi tiêu cá nhân, các đối tượng đã đưa ra điều kiện bắt buộc: muốn vay tiền phải thuê xe ô tô của một đối tượng trong nhóm.

Theo đó, khi người dân có nhu cầu vay tiền, các đối tượng không trực tiếp thỏa thuận lãi suất cao ngay từ đầu mà yêu cầu người vay ký hợp đồng thuê xe ô tô, nộp tiền đặt cọc và thanh toán trước tiền thuê xe trong 10 ngày đầu cho Lê Lương Cường. Sau khi hoàn tất thủ tục thuê xe, người vay tiếp tục ký hợp đồng cầm cố chính chiếc xe vừa thuê để nhận tiền vay.

Thực chất, người vay không có nhu cầu sử dụng xe ô tô. Chiếc xe sau khi hoàn tất các thủ tục sẽ được giao lại cho nhóm đối tượng quản lý. Hợp đồng thuê xe chỉ là “vỏ bọc” để các đối tượng thu thêm một khoản tiền ngoài lãi suất vay, qua đó nâng tổng số tiền người vay phải trả lên mức rất cao.

Hằng kỳ, người vay phải thanh toán đồng thời hai khoản gồm: Tiền thuê xe ô tô và tiền lãi của khoản vay.

Việc tách thành nhiều loại hợp đồng và nhiều khoản thu khác nhau nhằm che giấu bản chất của hành vi cho vay lãi nặng, gây khó khăn cho việc phát hiện, xử lý của cơ quan chức năng.

Lãi suất thực tế cao gấp nhiều lần quy định của pháp luật

Quá trình điều tra xác định, các khoản vay do nhóm đối tượng thực hiện có mức lãi suất thực tế rất cao, vượt xa mức lãi suất tối đa theo quy định của Bộ luật Dân sự. Đối với một trường hợp vay 200 triệu đồng, người vay phải trả tổng số tiền lãi theo thỏa thuận lên tới hơn 40 triệu đồng chỉ trong thời gian 37 ngày. Lãi suất thực tế tương đương hơn 200%/năm, cao gấp trên 10 lần mức lãi suất tối đa được pháp luật cho phép.

Trong một trường hợp khác, người vay 150 triệu đồng đã phải trả số tiền lãi theo thỏa thuận hơn 174 triệu đồng trong thời gian 179 ngày. Lãi suất thực tế tương đương hơn 237%/năm, cao gấp gần 12 lần quy định của pháp luật.

Qua xác minh, số tiền thu lợi bất chính của các đối tượng từ các khoản vay này lên tới hàng trăm triệu đồng.

Hệ lụy từ tín dụng đen

Hoạt động cho vay lãi nặng không chỉ khiến người vay rơi vào vòng xoáy nợ nần, mất khả năng thanh toán mà còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ phát sinh các hành vi vi phạm pháp luật khác như cưỡng đoạt tài sản, cố ý gây thương tích, gây rối trật tự công cộng, đe dọa, khủng bố tinh thần người vay và người thân.

Nhiều người do áp lực trả nợ đã phải bán tài sản, cầm cố tài sản hợp pháp hoặc tiếp tục vay nơi khác để trả nợ cũ, dẫn đến tình trạng nợ chồng nợ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến kinh tế gia đình và trật tự xã hội.

Công an tỉnh Thanh Hóa khuyến cáo:

Để phòng ngừa, đấu tranh với hoạt động cho vay lãi nặng và tín dụng đen, Công an tỉnh Thanh Hóa khuyến cáo người dân:

- Nâng cao cảnh giác trước các hình thức cho vay tiền nhanh, thủ tục đơn giản nhưng kèm theo các điều kiện bất thường như thuê tài sản, ký nhiều loại hợp đồng hoặc nộp các khoản phí không rõ ràng.

- Tìm hiểu kỹ nội dung hợp đồng, lãi suất, các khoản phí phát sinh trước khi ký kết các giao dịch vay tài sản.

- Chỉ thực hiện các giao dịch vay vốn tại các tổ chức tín dụng, ngân hàng và công ty tài chính được cấp phép hoạt động theo quy định của pháp luật.

- Không vì nhu cầu tài chính trước mắt mà tham gia các giao dịch vay tiền không rõ nguồn gốc, thiếu minh bạch hoặc có dấu hiệu của tín dụng đen.

- Khi phát hiện các đối tượng có biểu hiện cho vay lãi nặng, cưỡng ép ký kết hợp đồng nhằm che giấu hoạt động tín dụng đen hoặc các hành vi vi phạm pháp luật khác, cần kịp thời thông báo cho cơ quan Công an nơi gần nhất để được tiếp nhận, xử lý theo quy định.

Mỗi người dân cần chủ động trang bị kiến thức pháp luật, nâng cao ý thức cảnh giác trước các thủ đoạn biến tướng của tín dụng đen. Việc nhận diện sớm và tố giác kịp thời các hành vi cho vay lãi nặng không chỉ bảo vệ quyền lợi của bản thân mà còn góp phần giữ vững an ninh, trật tự, xây dựng môi trường xã hội an toàn, lành mạnh trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa./.